Huisvesting
In de vrije natuur
Chinchilla’s zijn een hard klimaat gewend. Zij hebben zich met hun gedrag, anatomie en fysiologie aan uitersten weten aan te passen. Chinchilla’s zijn behendige klauteraars maar begeven zich nooit in hoge bomen. Het is verbazingwekkend dat chinchilla’s met hun grofgebouwde pootjes over smalle richels en takken kunnen lopen. Op deze manier konden ze goed leven op de rotsachtige hellingen. In de vrije natuur liepen chinchilla’s haast nooit over de grond. Liever zochten ze rotshellingen of boomstronken op.
In gevangenschap
Het huisvesten van chinchilla’s in gevangenschap is niet moeilijk. Lage plastic kooien die verkocht worden voor cavia’s of konijnen zijn zeer ongeschikt. Chinchilla’s zullen aan het plastic knagen wat giftig voor ze is. Bovendien wil een chinchilla graag omhoog klauteren. In een verblijf waar klim- en klautermogelijkheden zijn zal een chinchilla zich zelden op de bodem laten zien. Heel hoog hoeft de kooi beslist niet te zijn. Het zal niet de eerste keer zijn dat een chinchilla zijn poot breekt na een lelijke val. Omdat chinchilla’s niet langs boomstammen omhoog kunnen klimmen (zoals eekhoorns dat doen), moeten de verschillende niveaus makkelijk te bereiken zijn door kleine sprongetjes of via niet te steile overgangen. Zet de kooi niet op de grond. Een chinchilla vindt het eng om van bovenaf benaderd te worden. Ook mogen de tralies niet van plastic zijn. Op de bodem liggen houtkrullen dat zeer goed vocht opneemt, of een andere bodembedekking, die geschikt is voor chinchilla’s. Chinchilla’s ruik je haast niet, terwijl andere knaagdieren vaak een vervelend geurtje achterlaten. Zorg voor een glazen drinkfles. Als het een kunststof drinkfles betreft moet u ervoor zorgen dat de chinchilla’s er niet aan kunnen knagen. Het water dient elke dag ververst te worden.
Als klim –en knaagmateriaal kunnen takken van wilgen of fruitbomen worden gebruikt. Bij het kiezen van een kooi of hok moet u er dus wel rekening mee houden dat chinchilla’s scherpe tanden hebben: ze kunnen vrij eenvoudig een gat knagen in hout. Houten kooien kunnen van binnen afgedekt worden met een glasplaat of met gaas. Het knagen aan hout is niet alleen een frustratie voor de bouwer maar ook gevaarlijk voor de chinchilla. Het hout kan geïmpregneerd zijn met diverse giftige stoffen. Daarnaast kunnen spijkers en schroeven door het knagen bloot komen te liggen met alle mogelijke gevolgen van dien. Een andere oplossing is om het hok te maken van een ander meer knaagbestendig materiaal (aluminium, glas). Aan kunststof wordt ook geknaagd en plastic splinters zijn levensgevaarlijk. Wanneer onderdelen gelijmd worden moet rekening gehouden worden met het feit dat de urine van de dieren bepaalde lijmsoorten kan oplossen.Geef uw chinchilla’s geen nestkastje of slaaphuisje. De dieren zullen minder tam worden omdat ze zich steeds in het huisje zullen verschuilen. Bovendien is het gevaarlijk wanneer een zwanger vrouwtje in het huisje gaat bevallen (en daar zal zij zeker tijdens de bevalling gaan zitten!), de pasgeboren jongen kunnen namelijk stikken in het benauwde huisje. Wanneer het huisje bovenin de kooi bevestigd is, loopt u zelfs het risico dat de jongen na de geboorte meteen omlaag zullen vallen, met alle gevolgen van dien. Verder is een slaaphuisje in de zomer veel te warm voor chinchilla’s. Het zal niet de eerste keer zijn dat hier een chinchilla sterft van de warmte!
Een chinchillaverblijf moet aan de volgende eisen voldoen:
- De kooi moet zijn bewoners binnenhouden. Dit mag simpel lijken, maar knaagdieren ontsnappen geregeld. Een niet sluitend deksel, kieren, gaatjes of spijltjes die te wijd zijn: chinchilla’s kunnen zich heel smal maken!
- De kooi mag niet te hoog zijn (niet meer dan 1.00 m.). Er is gebleken dat bij hoge kooien (doorgebouwd tot aan plafond of in een kast) jonge dieren nogal eens ernstig trauma oplopen wanneer ze van een dergelijke hoogte vallen. Dit speelt vooral wanneer ook het nestkastje hoog wordt opgehangen. De chinchillamoeder zal daar haar nest krijgen en bij het exploreren kunnen de jongen uit het nest vallen. Maar ook later, wanneer de nog niet zo stabiele jongen hun moeder naar een te grote hoogte volgen, kunnen er gemakkelijk ongelukken gebeuren. Veel kan worden voorkomen door te zorgen voor degelijk trappen-materiaal.
- Het verblijf moet veilig zijn voor dier en mens. Geen uitstekende spijkers of andere voorwerpen, scherpe glasranden of naar binnen vallende deksels.
- De kooi moet eenvoudig schoon te maken zijn. Dit houdt in dat er geen hoekjes of gaatjes mogen zijn waar u slecht met schoonmaakmiddelen bijkunt.
- Het materiaal waar het verblijf van gemaakt is mag geen vocht of geurtjes opnemen. Hout is daarom minder geschikt als bouwmateriaal voor een chinchillaverblijf, tenzij het behandeld is met een waterafstotend middel. Zorgt u wel voor aluminium strips op de randen van het hout aan de binnenzijde van de kooi, i.v.m. knagen. Wanneer hout de urine van een chinchilla opneemt gaat het stinken en rotten. Materialen als glas en plastic zijn daarentegen uitstekend, maar ook hier geldt weer dat chinchilla’s niet aan het plastic mogen knagen. Tegenwoordig zie je steeds meer ideale verblijven met een geanodiseerd aluminium frame, met daartegen nertsengaas gepotnageld. Prachtige kooien overigens!
- De opening van de kooi moet groot genoeg zijn om in de totale ruimte van de kooi te kunnen komen.
Niet alleen om goed te kunnen schoonmaken, maar ook om de chinchilla’s eventueel te kunnen vangen. Als het deurtje te klein is kan de chinchilla zich in een hoekje verstoppen en kunt u er niet bij. - Het verblijf moet goed worden geventileerd. Wanneer de bodembedekking doordrenkt is met urine blijft de ammoniakgeur onderin de bak hangen. Bij onvoldoende ventilatie kunnen chinchilla’s daar last van krijgen.
